ZA CÁT ZỰ MÒ CHO NĂM 2026
Ai tham khảo được gì thì dùng nhé (lưu ý đã gọi là Zự thì chưa chắc là thật).I. 10 DỰ BÁO CHO THẾ GIỚI NĂM 2026
1. Thế giới bước vào trạng thái “đa khủng hoảng thường trực”
Xung đột địa chính trị, biến đổi khí hậu, nợ công, già hóa dân số và rủi ro công nghệ không bùng nổ đồng loạt nhưng luôn hiện diện, khiến chính sách toàn cầu mang tính phòng thủ nhiều hơn phát triển.
2. Cạnh tranh Mỹ – Trung chuyển từ “đối đầu” sang “chia tách có kiểm soát”
Hai nền kinh tế lớn không tách rời hoàn toàn, nhưng chuỗi cung ứng, công nghệ lõi, tài chính và AI sẽ bị “chia khu vực ảnh hưởng”.
3. Chiến tranh nóng giảm cường độ, chiến tranh “vùng xám” tăng mạnh
Tấn công mạng, chiến tranh thông tin, trừng phạt kinh tế, thao túng dư luận và luật pháp quốc tế sẽ là mặt trận chính.
4. Kinh tế toàn cầu tăng trưởng thấp nhưng không suy thoái sâu
Tăng trưởng trung bình 2–3%, với sự phân hóa mạnh:
• Châu Á tương đối ổn định
• Châu Âu trì trệ
• Mỹ giữ được tăng trưởng nhờ công nghệ và tiêu dùng nội địa
5. AI trở thành yếu tố định hình quyền lực quốc gia
Quốc gia nào kiểm soát được:
• dữ liệu
• chip
• năng lực tính toán
→ quốc gia đó nắm lợi thế chiến lược lâu dài.
6. Lao động toàn cầu bị phân hóa mạnh
AI không “cướp việc” hàng loạt nhưng:
• việc trung bình biến mất
• việc kỹ năng thấp và rất cao tăng
→ tầng lớp trung lưu chịu áp lực lớn.
7. Chủ nghĩa dân tộc kinh tế tiếp tục gia tăng
Các nước ưu tiên:
• sản xuất nội địa
• an ninh lương thực
• an ninh năng lượng
hơn là toàn cầu hóa tự do.
8. Khủng hoảng khí hậu chuyển sang giai đoạn “chi phí thực”
Không còn là câu chuyện môi trường, mà là:
• chi phí bảo hiểm tăng
• giá lương thực biến động
• di cư khí hậu bắt đầu tác động chính trị.
9. Các thể chế toàn cầu suy yếu tương đối
Liên Hợp Quốc, WTO, WHO… tồn tại nhưng kém hiệu quả, vai trò chuyển dần sang các liên minh khu vực và song phương.
10. Xã hội toàn cầu phân cực sâu hơn về giá trị
Xung đột giữa:
• tự do cá nhân ↔ kiểm soát nhà nước
• truyền thống ↔ cấp tiến
→ ảnh hưởng trực tiếp đến bầu cử và ổn định xã hội.
II. 10 DỰ BÁO RIÊNG CHO VIỆT NAM NĂM 2026
1. Việt Nam bước vào giai đoạn “tăng trưởng chọn lọc”
Không còn tăng trưởng nhanh bằng mọi giá, mà:
• chọn ngành
• chọn đối tác
• chọn công nghệ
2. Việt Nam hưởng lợi rõ hơn từ dịch chuyển chuỗi cung ứng
Đặc biệt trong:
• điện tử
• thiết bị công nghiệp
• năng lượng tái tạo
nhưng áp lực nâng cấp lao động và quản trị tăng mạnh.
3. Tăng trưởng GDP duy trì mức khá (6–6,5%) nhưng không đồng đều
• Khu vực FDI tăng trưởng tốt
• Doanh nghiệp nội địa vừa và nhỏ chịu áp lực vốn và công nghệ.
4. Thị trường bất động sản tiếp tục tái cấu trúc, không “sốt nóng”
• Đầu cơ giảm
• Nhà ở thực và hạ tầng công nghiệp lên ngôi
• Doanh nghiệp yếu tiếp tục bị đào thải.
5. Nhà nước tăng vai trò điều tiết chiến lược
Đặc biệt trong:
• dữ liệu
• đất đai
• năng lượng
• an ninh kinh tế
→ quản lý chặt hơn nhưng minh bạch dần.
6. Áp lực già hóa dân số bắt đầu thể hiện rõ
• Chi phí y tế tăng
• Thiếu lao động trẻ ở một số ngành
→ tự động hóa và nhập cư lao động khu vực trở thành chủ đề chính sách.
7. Tầng lớp trung lưu Việt Nam phân hóa mạnh
Một bộ phận:
• nắm công nghệ, tài sản, ngoại ngữ → đi lên nhanh
Bộ phận khác:
• phụ thuộc lương cố định → dễ tổn thương.
8. Giáo dục và đào tạo nghề đứng trước yêu cầu cải cách thực chất
Doanh nghiệp không còn chấp nhận sinh viên “đào tạo lại từ đầu”.
9. Việt Nam giữ cân bằng đối ngoại khéo léo nhưng áp lực tăng
Phải xử lý đồng thời:
• Mỹ – Trung
• ASEAN
• các hiệp định thương mại thế hệ mới
→ sai lệch nhỏ có thể gây chi phí lớn.
10. Xã hội ổn định nhưng kỳ vọng của người dân cao hơn
Người dân đòi hỏi:
• dịch vụ công tốt hơn
• minh bạch hơn
• cơ hội công bằng hơn
→ quản trị nhà nước phải “tinh gọn – hiệu quả – số hóa” hơn.
III. NHẬN ĐỊNH TỔNG QUÁT
Năm 2026 không phải là năm khủng hoảng lớn, nhưng là năm bản lề.
Quốc gia, doanh nghiệp hay cá nhân chuẩn bị tốt từ 2025 sẽ đi lên rõ rệt; ai chậm thích nghi sẽ tụt lại nhanh hơn trước.
